Yapay Zekayı Doğru Yönlendirme Sanatı: Prompt Nedir ve Nasıl Yazılır?
Öncelikle “Prompt” kavramını ardından da yapay zeka kullanırken dikkat edilmesi gereken temel yapıtaşlarını öğreneceğiz. Herkese keyifli okumalar.
Prompt Nedir?
Bir sistemi bilhassa bir yapay zekayı harekete geçiren ve doğru çıktılar almaya yarayan istemler bütünüdür.
“Üretken Yapay Zeka” kavramı 2022 yılından çok daha önce akademi ve sektörde varlığını sürdürmüş olsa da 2022 yılının kasım ayı sonunda kullanıma sunulan “ChatGPT” ile beraber insanların Google aramalarından daha hızlı yanıtlar alabildiği, yardımcı bir asistan haline geldi. Günümüzde hala popülerliğini koruyan ve her geçen gün daha da gelişen Yapay Zeka modellerine doğru yönlendirme yapılmamasıyla bazı olumsuzlukların da da kendini göstermeye başladığını söyleyebiliriz.
Bu durum çoğu zaman Büyük Dil Modellerinin (LLM) yanlış veya gerçek dışı bilgileri kendinden emin bir şekilde cevaplamasına yani yanlış bilgiyi doğruymuş gibi üretmesine (halüsinasyon) neden olmakla beraber kullanıcıların sorularına istedikleri yanıtı alamamasına yol açmaktadır.
İşte tam da bu noktada bir yapay zekaya verilen komutların bazı özelliklere sahip olması gerekir. Gelin hep beraber bu özelliklerin neler olduklarına bakalım.
1- Açıklık ve Özgünlük
İlk özelliğimiz diğer tüm özelliklerin bir şekilde 1. maddeye vardığı bir kavramdır. Bir yapay zekaya vereceğiniz komutun özgün olmasına dikkat etmeli ve ondan isteyeceğiniz şeyi ifade ederken açık bir dil kullanmaya özen göstermelisiniz.
“Bana şarkı öner.” dediğinizde size birçok sonuç çıkaracaktır ama siz belki de içinden %20’sini bile tercih etmeyeceksiniz. Çünkü ona ne tür bir şarkı önerisi istediğinizi, şarkının dil tercihini “açık” bir şekilde ifade etmediniz. o da size kendisine öğretilen ve aktarılan datalardan karışık bir liste veya uzun bir şekilde bütün ihtimalleri bulunduran bir liste verdi.
Ama ona şarkının ne tür olacağını, ne için istediğinizi açık bir şekilde söylediğinizde size daha aradığınız türde şarkıları listelediğini göreceksiniz. O yüzden ilk yapmanız gereken yazacağınız istemin “açık” ve “net” olmasına dikkat etmek.
2- Bağlamsal İfade
Sıradaki özelliğimiz olan bağlamsallık ise yapay zekaya vereceğiniz komutun ne ile ilgili olduğunu belirtmek. yukarıdaki örnekte yaptığımız gibi neyi neden ve ne için istediğinizi söylemediğiniz sürece size istediğiniz gibi bir çıktı vermeyecektir.
3- Amaç ve Hedef Kitle
Asıl kalıplara geçmeden önce dikkat etmeniz gereken son özelliğimiz ise vereceğiniz komutun ne amaçla kullanılacağını ve kime hitap edeceğini yine “açık” bir şekilde yazmak. Örneğin, akademik bir araştırmaya konu olacak araştırma yazısı ise ona göre daha kapsamlı bir komut yazmak size daha net sonuçlar getirir.
Şimdi de aslında birkaç türü olan prompt kalıplarının bana göre en uygun ve yeterli olan;
RGC ( Rol + Goal + Context) kalıbını öğreneceğiz.
RGC ( Role + Goal + Context ) Nedir?
Yapay zekadan daha isteğinize uygun, tutarlı ve yüksek verimli sonuçlar almak için kullanılan kalıptır. Modelin kim için yanıt vereceğini, amacının ne olduğunu ve sonucunun bir bütün halde sunulmasını sağlamak için bu yöntem oldukça yaygındır.
Role (Rol):
Yapay Zekaya istem yazarken ona bir rol atamak modelin size daha mantıklı bir sonuç vermesini sağlayacaktır. “Sen uluslararası ilişkiler okuyan bölümünde 3. sınıf olan bir öğrencisin. Uluslararası ilişkilerde iletişim sorunu konulu araştırma yaparak bir sunum hazırlayacaksın.” vb.
Goal (Hedef):
Almak istediğiniz çıktının kime sunulacağını ve nereye gönderileceğini, kimleri ilgilendirdiğini belirterek yazmak istenilen sonuca bağlı olarak daha düzgün bir dil kullanmasını sağlayacaktır. “Üniversitedeki uluslararası ilişkiler bölümünün öğretim görevlilerine sunacağım bir araştırma konusu olacak. Öğretim görevlilerinin çoğu ‘Profesör’ unvanına sahip emektar akademisyenler. Açık ve akıcı bir dil ile yazarak onlara yapacağım sunumu daha profesyonel bir hale getir.” gibi..
Context (Bağlam):
Alacağınız sonucun doğru olması için arka planda ne için istenildiğini, hangi konuda kısıtlama yapacağını belirtmelisiniz. “Kıdemli akademisyenlere bir kongre merkezinde sunulacağı için akademik dile uygun, açık, akıcı, gereksiz yan cümlelerden uzak doğrudan konu ile ilgili doğruluğu kesinleşmiş bulguları içeren literatüre katkı sağlayacak ve insanları sıkmayacak nitelikte olmasının ek puan getireceği bilinerek sunuma hazır halde olmalıdır.”
